దశమ స్కంధము - ఉత్తర : ఉషాకన్య స్వప్నంబు
- ఉపకరణాలు:
ఇట్లు విరహవేదనా దూయమాన మానసయై యుండె; నంత నెచ్చెలులు డాయం జనుదెంచినం దన మనంబునం బొడము మనోజవికారంబు మఱువెట్టుచు నప్పుడు.
టీకా:
ఇట్లు = ఈ విధముగ; విరహ = ఎడబాటు వలని; వేదన = పరితాపముచేత; దూయమాన = మనస్సు కలది; ఐ = అయ్యి; ఉండెన్ = ఉండెను; అంతన్ = అంతట; నెచ్చెలులు = చెలికత్తెలు; డాయన్ = దగ్గరకు; చనుదెంచినన్ = రాగా; తన = తన యొక్క; మనంబునన్ = మనసులో; పొడము = కలుగు; మనోజ = మన్మథ; వికారంబు = వికారములు; మఱుపెట్టుచున్ = దాచుకొనుచు; అప్పుడు = ఆ సమయము నందు.
భావము:
ఇలా ఆ ఉషాబాల విరహవేదనతో బాధపడుతున్నది. ఇంతలో చెలికత్తెలు ఆమె చెంతకు రాగా, తన మనోవికారాన్ని వాళ్ళకు తెలియకుండా దాచుతున్నది....