అష్టమస్కంధః : పంచమోఽధ్యాయః - 5
8-5-1
శ్రీశుక ఉవాచ
రాజన్నుదితమేతత్తే హరేః కర్మాఘనాశనం .
గజేంద్రమోక్షణం పుణ్యం రైవతం త్వంతరం శృణు
8-5-2
పంచమో రైవతో నామ మనుస్తామససోదరః .
బలివింధ్యాదయస్తస్య సుతా అర్జునపూర్వకాః
8-5-3
విభురింద్రః సురగణా రాజన్ భూతరయాదయః .
హిరణ్యరోమా వేదశిరా ఊర్ధ్వబాహ్వాదయో ద్విజాః
8-5-4
పత్నీ వికుంఠా శుభ్రస్య వైకుంఠైః సురసత్తమైః .
తయోః స్వకలయా జజ్ఞే వైకుంఠో భగవాన్ స్వయం
8-5-5
వైకుంఠః కల్పితో యేన లోకో లోకనమస్కృతః .
రమయా ప్రార్థ్యమానేన దేవ్యా తత్ప్రియకామ్యయా
8-5-6
తస్యానుభావః కథితో గుణాశ్చ పరమోదయాః .
భౌమాన్ రేణూన్ స విమమే యో విష్ణోర్వర్ణయేద్గుణాన్
8-5-7
షష్ఠశ్చ చక్షుషః పుత్రశ్చాక్షుషో నామ వై మనుః .
పూరుపూరుషసుద్యుమ్నప్రముఖాశ్చాక్షుషాత్మజాః
8-5-8
ఇంద్రో మంత్రద్రుమస్తత్ర దేవా ఆప్యాదయో గణాః .
మునయస్తత్ర వై రాజన్ హవిష్మద్వీరకాదయః
8-5-9
తత్రాపి దేవః సంభూత్యాం వైరాజస్యాభవత్సుతః .
అజితో నామ భగవానంశేన జగతః పతిః
8-5-10
పయోధిం యేన నిర్మథ్య సురాణాం సాధితా సుధా .
భ్రమమాణోఽమ్భసి ధృతః కూర్మరూపేణ మందరః
8-5-11
రాజోవాచ
యథా భగవతా బ్రహ్మన్ మథితః క్షీరసాగరః .
యదర్థం వా యతశ్చాద్రిం దధారాంబుచరాత్మనా
8-5-12
యథామృతం సురైః ప్రాప్తం కిం చాన్యదభవత్తతః .
ఏతద్భగవతః కర్మ వదస్వ పరమాద్భుతం
8-5-13
త్వయా సంకథ్యమానేన మహిమ్నా సాత్వతాం పతేః .
నాతితృప్యతి మే చిత్తం సుచిరం తాపతాపితం
8-5-14
సూత ఉవాచ
సంపృష్టో భగవానేవం ద్వైపాయనసుతో ద్విజాః .
అభినంద్య హరేర్వీర్యమభ్యాచష్టుం ప్రచక్రమే
8-5-15
శ్రీశుక ఉవాచ
యదా యుద్ధేఽసురైర్దేవా బాధ్యమానాః శితాయుధైః .
గతాసవో నిపతితా నోత్తిష్ఠేరన్ స్మ భూయశః
8-5-16
యదా దుర్వాససః శాపాత్సేంద్రా లోకాస్త్రయో నృప .
నిఃశ్రీకాశ్చాభవంస్తత్ర నేశురిజ్యాదయః క్రియాః
8-5-17
నిశామ్యైతత్సురగణా మహేంద్రవరుణాదయః .
నాధ్యగచ్ఛన్ స్వయం మంత్రైర్మంత్రయంతో వినిశ్చయం
8-5-18
తతో బ్రహ్మసభాం జగ్ముర్మేరోర్మూర్ధని సర్వశః .
సర్వం విజ్ఞాపయాంచక్రుః ప్రణతాః పరమేష్ఠినే
8-5-19
స విలోక్యేంద్రవాయ్వాదీన్ నిఃసత్త్వాన్ విగతప్రభాన్ .
లోకానమంగలప్రాయానసురానయథా విభుః
8-5-20
సమాహితేన మనసా సంస్మరన్ పురుషం పరం .
ఉవాచోత్ఫుల్లవదనో దేవాన్ స భగవాన్ పరః
8-5-21
అహం భవో యూయమథోఽసురాదయో
మనుష్యతిర్యగ్ద్రుమఘర్మజాతయః .
యస్యావతారాంశకలావిసర్జితా
వ్రజామ సర్వే శరణం తమవ్యయం
8-5-22
న యస్య వధ్యో న చ రక్షణీయో
నోపేక్షణీయాదరణీయపక్షః .
అథాపి సర్గస్థితిసంయమార్థం
ధత్తే రజఃసత్త్వతమాంసి కాలే
8-5-23
అయం చ తస్య స్థితిపాలనక్షణః
సత్త్వం జుషాణస్య భవాయ దేహినాం .
తస్మాద్వ్రజామః శరణం జగద్గురుం
స్వానాం స నో ధాస్యతి శం సురప్రియః
8-5-24
శ్రీశుక ఉవాచ
ఇత్యాభాష్య సురాన్ వేధాః సహ దేవైరరిందమ .
అజితస్య పదం సాక్షాజ్జగామ తమసః పరం
8-5-25
తత్రాదృష్టస్వరూపాయ శ్రుతపూర్వాయ వై విభో .
స్తుతిమబ్రూత దైవీభిర్గీర్భిస్త్వవహితేంద్రియః
8-5-26
బ్రహ్మోవాచ
అవిక్రియం సత్యమనంతమాద్యం
గుహాశయం నిష్కలమప్రతర్క్యం .
మనోఽగ్రయానం వచసానిరుక్తం
నమామహే దేవవరం వరేణ్యం
8-5-27
విపశ్చితం ప్రాణమనోధియాత్మనా-
మర్థేంద్రియాభాసమనిద్రమవ్రణం .
ఛాయాతపౌ యత్ర న గృధ్రపక్షౌ
తమక్షరం ఖం త్రియుగం వ్రజామహే
8-5-28
అజస్య చక్రం త్వజయేర్యమాణం
మనోమయం పంచదశారమాశు .
త్రినాభి విద్యుచ్చలమష్టనేమి
యదక్షమాహుస్తమృతం ప్రపద్యే
8-5-29
య ఏకవర్ణం తమసః పరం
తదలోకమవ్యక్తమనంతపారం .
ఆసాం చకారోపసుపర్ణమేన-
ముపాసతే యోగరథేన ధీరాః
8-5-30
న యస్య కశ్చాతితితర్తి మాయాం
యయా జనో ముహ్యతి వేద నార్థం .
తం నిర్జితాత్మాత్మగుణం పరేశం
నమామ భూతేషు సమం చరంతం
8-5-31
ఇమే వయం యత్ప్రియయైవ తన్వా
సత్త్వేన సృష్టా బహిరంతరావిః .
గతిం న సూక్ష్మామృషయశ్చ విద్మహే
కుతోఽసురాద్యా ఇతరప్రధానాః
8-5-32
పాదౌ మహీయం స్వకృతైవ యస్య
చతుర్విధో యత్ర హి భూతసర్గః .
స వై మహాపూరుష ఆత్మతంత్రః
ప్రసీదతాం బ్రహ్మ మహావిభూతిః
8-5-33
అంభస్తు యద్రేత ఉదారవీర్యం
సిధ్యంతి జీవంత్యుత వర్ధమానాః .
లోకాస్త్రయోఽథాఖిలలోకపాలాః
ప్రసీదతాం బ్రహ్మ మహావిభూతిః
8-5-34
సోమం మనో యస్య సమామనంతి
దివౌకసాం వై బలమంధ ఆయుః .
ఈశో నగానాం ప్రజనః ప్రజానాం
ప్రసీదతాం నః స మహావిభూతిః
8-5-35
అగ్నిర్ముఖం యస్య తు జాతవేదా
జాతః క్రియాకాండనిమిత్తజన్మా .
అంతఃసముద్రేఽనుపచన్ స్వధాతూన్
ప్రసీదతాం నః స మహావిభూతిః
8-5-36
యచ్చక్షురాసీత్తరణిర్దేవయానం
త్రయీమయో బ్రహ్మణ ఏష ధిష్ణ్యం .
ద్వారం చ ముక్తేరమృతం చ మృత్యుః
ప్రసీదతాం నః స మహావిభూతిః
8-5-37
ప్రాణాదభూద్యస్య చరాచరాణాం
ప్రాణః సహో బలమోజశ్చ వాయుః .
అన్వాస్మ సమ్రాజమివానుగా వయం
ప్రసీదతాం నః స మహావిభూతిః
8-5-38
శ్రోత్రాద్దిశో యస్య హృదశ్చ ఖాని
ప్రజజ్ఞిరే ఖం పురుషస్య నాభ్యాః .
ప్రాణేంద్రియాత్మాసుశరీరకేతం
ప్రసీదతాం నః స మహావిభూతిః
8-5-39
బలాన్మహేంద్రస్త్రిదశాః ప్రసాదా-
న్మన్యోర్గిరీశో ధిషణాద్విరించః .
ఖేభ్యశ్చ ఛందాంస్యృషయో మేఢ్రతః కః
ప్రసీదతాం నః స మహావిభూతిః
8-5-40
శ్రీర్వక్షసః పితరశ్ఛాయయాఽఽసన్
ధర్మః స్తనాదితరః పృష్ఠతోఽభూత్ .
ద్యౌర్యస్య శీర్ష్ణోఽప్సరసో విహారా-
త్ప్రసీదతాం నః స మహావిభూతిః
8-5-41
విప్రో ముఖం బ్రహ్మ చ యస్య గుహ్యం
రాజన్య ఆసీద్భుజయోర్బలం చ .
ఊర్వోర్విడోఽజోఽఙ్ఘ్రిరవేదశూద్రౌ
ప్రసీదతాం నః స మహావిభూతిః
8-5-42
లోభోఽధరాత్ప్రీతిరుపర్యభూద్ద్యుతిర్నస్తః
పశవ్యః స్పర్శేన కామః .
భ్రువోర్యమః పక్ష్మభవస్తు కాలః
ప్రసీదతాం నః స మహావిభూతిః
8-5-43
ద్రవ్యం వయః కర్మ గుణాన్ విశేషం
యద్యోగమాయావిహితాన్ వదంతి .
యద్దుర్విభావ్యం ప్రబుధాపబాధం
ప్రసీదతాం నః స మహావిభూతిః
8-5-44
నమోఽస్తు తస్మా ఉపశాంతశక్తయే
స్వారాజ్యలాభప్రతిపూరితాత్మనే .
గుణేషు మాయారచితేషు వృత్తిభిర్న
సజ్జమానాయ నభస్వదూతయే
8-5-45
స త్వం నో దర్శయాత్మానమస్మత్కరణగోచరం .
ప్రపన్నానాం దిదృక్షూణాం సస్మితం తే ముఖాంబుజం
8-5-46
తైస్తైః స్వేచ్ఛాధృతై రూపైః కాలే కాలే స్వయం విభో .
కర్మ దుర్విషహం యన్నో భగవాంస్తత్కరోతి హి
8-5-47
క్లేశభూర్యల్పసారాణి కర్మాణి విఫలాని వా .
దేహినాం విషయార్తానాం న తథైవార్పితం త్వయి
8-5-48
నావమః కర్మకల్పోఽపి విఫలాయేశ్వరార్పితః .
కల్పతే పురుషస్యైష స హ్యాత్మా దయితో హితః
8-5-49
యథా హి స్కంధశాఖానాం తరోర్మూలావసేచనం .
ఏవమారాధనం విష్ణోః సర్వేషామాత్మనశ్చ హి
8-5-50
నమస్తుభ్యమనంతాయ దుర్వితర్క్యాత్మకర్మణే .
నిర్గుణాయ గుణేశాయ సత్త్వస్థాయ చ సాంప్రతం
8-5-51
ఇతి శ్రీమద్భాగవతే మహాపురాణే పారమహంస్యాం సంహితాయాం
అష్టమస్కంధే అమృతమథనే పంచమోఽధ్యాయః