పోతన తెలుగు భాగవతము

పోతన తెలుగు భాగవతము

దశమ స్కంధః - పూర్వార్థః : అష్టమోఽధ్యాయః - 8

10(1)-8-1
శ్రీశుక ఉవాచ
గర్గః పురోహితో రాజన్ యదూనాం సుమహాతపాః .
వ్రజం జగామ నందస్య వసుదేవప్రచోదితః

10(1)-8-2
తం దృష్ట్వా పరమప్రీతః ప్రత్యుత్థాయ కృతాంజలిః .
ఆనర్చాధోక్షజధియా ప్రణిపాతపురఃసరం

10(1)-8-3
సూపవిష్టం కృతాతిథ్యం గిరా సూనృతయా మునిం .
నందయిత్వాబ్రవీద్బ్రహ్మన్ పూర్ణస్య కరవామ కిం

10(1)-8-4
మహద్విచలనం నౄణాం గృహిణాం దీనచేతసాం .
నిఃశ్రేయసాయ భగవన్ కల్పతే నాన్యథా క్వచిత్

10(1)-8-5
జ్యోతిషామయనం సాక్షాద్యత్తజ్జ్ఞానమతీంద్రియం .
ప్రణీతం భవతా యేన పుమాన్ వేద పరావరం

10(1)-8-6
త్వం హి బ్రహ్మవిదాం శ్రేష్ఠః సంస్కారాన్ కర్తుమర్హసి .
బాలయోరనయోర్నౄణాం జన్మనా బ్రాహ్మణో గురుః

10(1)-8-7
గర్గ ఉవాచ
యదూనామహమాచార్యః ఖ్యాతశ్చ భువి సర్వతః .
సుతం మయా సంస్కృతం తే మన్యతే దేవకీసుతం

10(1)-8-8
కంసః పాపమతిః సఖ్యం తవ చానకదుందుభేః .
దేవక్యా అష్టమో గర్భో న స్త్రీ భవితుమర్హతి

10(1)-8-9
ఇతి సంచింతయంఛ్రుత్వా దేవక్యా దారికావచః .
అపి హంతాఽఽగతాశంకస్తర్హి తన్నోఽనయో భవేత్

10(1)-8-10
నంద ఉవాచ
అలక్షితోఽస్మిన్ రహసి మామకైరపి గోవ్రజే .
కురు ద్విజాతిసంస్కారం స్వస్తివాచనపూర్వకం

10(1)-8-11
శ్రీశుక ఉవాచ
ఏవం సంప్రార్థితో విప్రః స్వచికీర్షితమేవ తత్ .
చకార నామకరణం గూఢో రహసి బాలయోః

10(1)-8-12
గర్గ ఉవాచ
అయం హి రోహిణీపుత్రో రమయన్ సుహృదో గుణైః .
ఆఖ్యాస్యతే రామ ఇతి బలాధిక్యాద్బలం విదుః .
యదూనామపృథగ్భావాత్సంకర్షణముశంత్యుత

10(1)-8-13
ఆసన్ వర్ణాస్త్రయో హ్యస్య గృహ్ణతోఽనుయుగం తనూః .
శుక్లో రక్తస్తథా పీత ఇదానీం కృష్ణతాం గతః

10(1)-8-14
ప్రాగయం వసుదేవస్య క్వచిజ్జాతస్తవాత్మజః .
వాసుదేవ ఇతి శ్రీమానభిజ్ఞాః సంప్రచక్షతే

10(1)-8-15
బహూని సంతి నామాని రూపాణి చ సుతస్య తే .
గుణకర్మానురూపాణి తాన్యహం వేద నో జనాః

10(1)-8-16
ఏష వః శ్రేయ ఆధాస్యద్గోపగోకులనందనః .
అనేన సర్వదుర్గాణి యూయమంజస్తరిష్యథ

10(1)-8-17
పురానేన వ్రజపతే సాధవో దస్యుపీడితాః .
అరాజకే రక్ష్యమాణా జిగ్యుర్దస్యూన్ సమేధితాః

10(1)-8-18
య ఏతస్మిన్ మహాభాగాః ప్రీతిం కుర్వంతి మానవాః .
నారయోఽభిభవంత్యేతాన్ విష్ణుపక్షానివాసురాః

10(1)-8-19
తస్మాన్నందాత్మజోఽయం తే నారాయణసమో గుణైః .
శ్రియా కీర్త్యానుభావేన గోపాయస్వ సమాహితః

10(1)-8-20
ఇత్యాత్మానం సమాదిశ్య గర్గే చ స్వగృహం గతే .
నందః ప్రముదితో మేనే ఆత్మానం పూర్ణమాశిషాం

10(1)-8-21
కాలేన వ్రజతాల్పేన గోకులే రామకేశవౌ .
జానుభ్యాం సహ పాణిభ్యాం రింగమాణౌ విజహ్రతుః

10(1)-8-22
తావంఘ్రియుగ్మమనుకృష్య సరీసృపంతౌ
ఘోషప్రఘోషరుచిరం వ్రజకర్దమేషు .
తన్నాదహృష్టమనసావనుసృత్య లోకం
ముగ్ధప్రభీతవదుపేయతురంతి మాత్రోః

10(1)-8-23
తన్మాతరౌ నిజసుతౌ ఘృణయా స్నువంత్యౌ
పంకాంగరాగరుచిరావుపగుహ్య దోర్భ్యాం .
దత్త్వా స్తనం ప్రపిబతోః స్మ ముఖం నిరీక్ష్య
ముగ్ధస్మితాల్పదశనం యయతుః ప్రమోదం

10(1)-8-24
యర్హ్యంగనా దర్శనీయకుమారలీలావంతర్వ్రజే
తదబలాః ప్రగృహీతపుచ్ఛైః .
వత్సైరితస్తత ఉభావనుకృష్యమాణౌ
ప్రేక్షంత్య ఉజ్ఝితగృహా జహృషుర్హసంత్యః

10(1)-8-25
శృంగ్యగ్నిదంష్ట్ర్యసిజలద్విజకంటకేభ్యః
క్రీడాపరావతిచలౌ స్వసుతౌ నిషేద్ధుం .
గృహ్యాణి కర్తుమపి యత్ర న తజ్జనన్యౌ
శేకాత ఆపతురలం మనసోఽనవస్థాం

10(1)-8-26
కాలేనాల్పేన రాజర్షే రామః కృష్ణశ్చ గోకులే .
అఘృష్టజానుభిః పద్భిర్విచక్రమతురంజసా

10(1)-8-27
తతస్తు భగవాన్ కృష్ణో వయస్యైర్వ్రజబాలకైః .
సహ రామో వ్రజస్త్రీణాం చిక్రీడే జనయన్ ముదం

10(1)-8-28
కృష్ణస్య గోప్యో రుచిరం వీక్ష్య కౌమారచాపలం .
శృణ్వంత్యాః కిల తన్మాతురితి హోచుః సమాగతాః

10(1)-8-29
వత్సాన్ ముంచన్ క్వచిదసమయే క్రోశసంజాతహాసః
స్తేయం స్వాద్వత్త్యథ దధి పయః కల్పితైః స్తేయయోగైః .
మర్కాన్ భోక్ష్యన్ విభజతి స చేన్నాత్తి భాండం భిన్నత్తి
ద్రవ్యాలాభే స గృహకుపితో యాత్యుపక్రోశ్య తోకాన్

10(1)-8-30
హస్తాగ్రాహ్యే రచయతి విధిం పీఠకోలూఖలాద్యైః
ఛిద్రం హ్యంతర్నిహితవయునః శిక్యభాండేషు తద్విత్ .
ధ్వాంతాగారే ధృతమణిగణం స్వాంగమర్థప్రదీపం
కాలే గోప్యో యర్హి గృహకృత్యేషు సువ్యగ్రచిత్తాః

10(1)-8-31
ఏవం ధార్ష్ట్యాన్యుశతి కురుతే మేహనాదీని వాస్తౌ
స్తేయోపాయైర్విరచితకృతిః సుప్రతీకో యథాఽఽస్తే .
ఇత్థం స్త్రీభిః సభయనయనశ్రీముఖాలోకినీభిః
వ్యాఖ్యాతార్థా ప్రహసితముఖీ న హ్యుపాలబ్ధుమైచ్ఛత్

10(1)-8-32
ఏకదా క్రీడమానాస్తే రామాద్యా గోపదారకాః .
కృష్ణో మృదం భక్షితవానితి మాత్రే న్యవేదయన్

10(1)-8-33
సా గృహీత్వా కరే కృష్ణముపాలభ్య హితైషిణీ .
యశోదా భయసంభ్రాంతప్రేక్షణాక్షమభాషత

10(1)-8-34
కస్మాన్మృదమదాంతాత్మన్ భవాన్ భక్షితవాన్ రహః .
వదంతి తావకా హ్యేతే కుమారాస్తేఽగ్రజోఽప్యయం

10(1)-8-35
శ్రీకృష్ణ ఉవాచ
నాహం భక్షితవానంబ సర్వే మిథ్యాభిశంసినః .
యది సత్యగిరస్తర్హి సమక్షం పశ్య మే ముఖం

10(1)-8-36
యద్యేవం తర్హి వ్యాదేహీత్యుక్తః స భగవాన్ హరిః .
వ్యాదత్తావ్యాహతైశ్వర్యః క్రీడామనుజబాలకః

10(1)-8-37
సా తత్ర దదృశే విశ్వం జగత్స్థాస్ను చ ఖం దిశః .
సాద్రిద్వీపాబ్ధిభూగోలం స వాయ్వగ్నీందుతారకం

10(1)-8-38
జ్యోతిశ్చక్రం జలం తేజో నభస్వాన్ వియదేవ చ .
వైకారికాణీంద్రియాణి మనో మాత్రా గుణాస్త్రయః

10(1)-8-39
ఏతద్విచిత్రం సహ జీవకాల-
స్వభావకర్మాశయలింగభేదం .
సూనోస్తనౌ వీక్ష్య విదారితాస్యే
వ్రజం సహాత్మానమవాప శంకాం

10(1)-8-40
కిం స్వప్న ఏతదుత దేవమాయా
కిం వా మదీయో బత బుద్ధిమోహః .
అథో అముష్యైవ మమార్భకస్య
యః కశ్చనౌత్పత్తిక ఆత్మయోగః

10(1)-8-41
అథో యథావన్న వితర్కగోచరం
చేతో మనఃకర్మవచోభిరంజసా .
యదాశ్రయం యేన యతః ప్రతీయతే
సుదుర్విభావ్యం ప్రణతాస్మి తత్పదం

10(1)-8-42
అహం మమాసౌ పతిరేష మే సుతో
వ్రజేశ్వరస్యాఖిలవిత్తపా సతీ .
గోప్యశ్చ గోపాః సహ గోధనాశ్చ మే
యన్మాయయేత్థం కుమతిః స మే గతిః

10(1)-8-43
ఇత్థం విదితతత్త్వాయాం గోపికాయాం స ఈశ్వరః .
వైష్ణవీం వ్యతనోన్మాయాం పుత్రస్నేహమయీం విభుః

10(1)-8-44
సద్యోనష్టస్మృతిర్గోపీ సాఽఽరోప్యారోహమాత్మజం .
ప్రవృద్ధస్నేహకలిలహృదయాఽఽసీద్యథా పురా

10(1)-8-45
త్రయ్యా చోపనిషద్భిశ్చ సాంఖ్యయోగైశ్చ సాత్వతైః .
ఉపగీయమానమాహాత్మ్యం హరిం సామన్యతాత్మజం

10(1)-8-46
రాజోవాచ
నందః కిమకరోద్బ్రహ్మన్ శ్రేయ ఏవం మహోదయం .
యశోదా చ మహాభాగా పపౌ యస్యాః స్తనం హరిః

10(1)-8-47
పితరౌ నాన్వవిందేతాం కృష్ణోదారార్భకేహితం .
గాయంత్యద్యాపి కవయో యల్లోకశమలాపహం

10(1)-8-48
శ్రీశుక ఉవాచ
ద్రోణో వసూనాం ప్రవరో ధరయా సహ భార్యయా .
కరిష్యమాణ ఆదేశాన్ బ్రహ్మణస్తమువాచ హ

10(1)-8-49
జాతయోర్నౌ మహాదేవే భువి విశ్వేశ్వరే హరౌ .
భక్తిః స్యాత్పరమా లోకే యయాంజో దుర్గతిం తరేత్

10(1)-8-50
అస్త్విత్యుక్తః స భగవాన్ వ్రజే ద్రోణో మహాయశాః .
జజ్ఞే నంద ఇతి ఖ్యాతో యశోదా సా ధరాభవత్

10(1)-8-51
తతో భక్తిర్భగవతి పుత్రీభూతే జనార్దనే .
దంపత్యోర్నితరామాసీద్గోపగోపీషు భారత

10(1)-8-52
కృష్ణో బ్రహ్మణ ఆదేశం సత్యం కర్తుం వ్రజే విభుః .
సహ రామో వసంశ్చక్రే తేషాం ప్రీతిం స్వలీలయా

10(1)-8-53
ఇతి శ్రీమద్భాగ్వతే మహాపురాణే పారమహంస్యాం సంహితాయాం
దశమస్కంధే పూర్వార్ధే విశ్వరూపదర్శనే అష్టమోఽధ్యాయః