పోతన తెలుగు భాగవతము

పోతన తెలుగు భాగవతము

తేనెసోనలు(అ-న) : అన్నవు నీవు చెల్లెలికి

10.1-26-ఉ.

న్నవు నీవు చెల్లెలికి; క్కట! మాడలు చీర లిచ్చుటో?
న్నన చేయుటో? మధుర మంజుల భాషల నాదరించుటో?
మిన్నుల మ్రోతలే నిజము, మేలని చంపకు మన్న మాని రా
న్న!సహింపు మన్న! తగ న్న! వధింపకు మన్న! వేడెదన్.

టీకా:

అన్నవు = జ్యేష్టభ్రాతవు; నీవున్ = నీవు; చెల్లెలి = ఆడబొడుచున; కిన్ = కి; అక్కట = అయ్యో; మాడలు = బంగారు బిళ్ళలు; చీరలు = కోకలు; ఇచ్చుటో = ఇవ్వడముకాని; మన్నన = గౌరవించుట; చేయుటో = చేయటముకాని; మధుర = తియ్యని; మంజుల = చక్కటి; భాషలన్ = మాటలతో; ఆదరించుటో = ఆదరించుటకాని అంతేకాని; మిన్నుల = ఆకాశ; మ్రోతలే = పలుకులే; నిజము = సత్యములు; మేలు = సరియైనవి; అని = అనుకొని; చంపకు = సంహరింపకము; అన్న = అయ్య; మాని = ప్రయత్నము విరమించి; రావు = వెనుకకురమేము; అన్న = అయ్య; సహింపుము = ఓర్పువహించుము; అన్న = తండ్రి; తగదు = తగినపనికాదు; అన్న = నాయనా; వధింపకుము = చంపకుము; అన్న = అయ్య; వేడెదన్ = ప్రార్థించుచుంటిని.

భావము:

కంసుడు ఆకాశవాణి పలుకులు విని చెల్లి దేవకిని చంపబోతుంటే. వసుదేవుడు అతనిని శాంత పరచే సందర్భంలో దీ పద్యం. బావ! ఈ అబల చెల్లెలు నువ్వు అన్నవు కదా! ధనం, బట్టలు లాంటి బహుమతు లివ్వాలి. ఆడబడచు అంటు గౌరవించాలి. మృదు వైన మాటలతో ఆదరించాలి కదయ్య. అంతేగాని, అయ్యో! ఇదేమి టయ్య? గాలి మాటలే నిజ మని నమ్మి ఈ అమాయకురాలిని వధించ బోతున్నావు. ఆమెని వదలి పెట్టు. ఓర్పు వహించు. ఈ పని నీకు తగదయ్య. వేడుకుం టున్నాను ఈమెను చంపకయ్య.