పోతన తెలుగు భాగవతము

పోతన తెలుగు భాగవతము

తేనెసోనలు(అ-న) : అన్నములేదు

9-647-ఉ.

న్నము లేదు కొన్ని మధురాంబువు లున్నవి; త్రావు మన్న! రా
న్న!శరీరధారులకు నాపద వచ్చిన వారి యాపదల్
గ్రన్నన మాన్చి వారికి సుఖంబులు చేయుటకన్న నొండు మే
లున్నదె? నాకు దిక్కు పురుషోత్తముఁ డొక్కఁడ చుమ్ము పుల్కసా!

టీకా:

అన్నము = అన్నము; లేదు = లేదు; కొన్ని = కొద్దిగా; మధురాంబువులున్ = మంచినీళ్ళు; ఉన్నవి = ఉన్నాయి; త్రావుము = తాగుము; అన్న = నాయనా; రావు = రా; అన్న = నాయనా; శరీరధారుల్ = జీవుల; కున్ = కు; ఆపద = కష్టము; వచ్చినన్ = కలిగినచో; వారి = వారి యొక్క; ఆపదల్ = కష్టములను; క్రన్ననన్ = వెంటనే; మాన్చి = పోగొట్టి; వారి = వారల; కిన్ = కు; సుఖంబులు = సౌఖ్యములు; చేయుట = చేయుట; కన్నన్ = కంటెను; ఒండు = మరియొక; మేలు = ఉత్తమమైనది; ఉన్నదె = ఉన్నదా, లేదు; నా = నా; కున్ = కు; దిక్కు = అండ; పురుషోత్తముడు = విష్ణువు; ఒక్కడ = మాత్రమే; చుమ్ము = సుమా; పుల్కసా = చండాలుడా .

భావము:

ఓ యన్నా! అన్నం అయితే లేదు కాని, కొన్ని మంచినీళ్ళు ఉన్నాయి. రావయ్యా! తాగు నాయనా. తోటిమానవుడికి ఆపద కలిగితే వెంటనే వాటిని పోగొట్టి ఆదుకోడం కంటే మానవులకు వేరే మేలు ఇంకేం ఉంటుంది. నాకు దిక్కు ఆ పురుషోత్తముడు ఒక్కడే సుమా.రంతి దేవుని వద్ద కొన్ని మంచినీళ్ళు తప్పించి ఏమి లేవు. తను తన కుటుంబం భీకరమైన ఆకలి దాహాలతో నిరాహారంగా ఉండి కూడ చండాలుడు వచ్చి వేడుకుంటే, ఉన్న కాసిని నీళ్ళు అతనికి ఆప్యాయంగా పోసేస్తున్నాడు.